NVMe mi SSD mi: web sitesi için fark var mı?

Küçük bir site için NVMe ile SSD arasındaki fark neredeyse hissedilmez: sayfalar diskten değil bellekten sunulur. Fark, mağazalarda ve büyük veritabanlı sitelerde ortaya çıkar. Üstelik aynı sağlayıcıda NVMe ayda yalnızca yaklaşık 0,5–1 dolar daha pahalıdır, bazen daha da ucuzdur; bu yüzden belirleyici olan genellikle disk türü değil, kapasite ve sağlayıcının diski nasıl sınırladığıdır.

Güncellendi 28.10.2026 · İhtiyacınıza uygun VPS bulun →

Bir blogunuz, kartvizit siteniz veya açılış sayfanız varsa, ziyaretçiler sunucunun NVMe mi yoksa sıradan bir SSD mi kullandığını fark etmez. Önbelleğe alınmış hazır bir sayfa RAM'den milisaniyeler içinde sunulur ve disk bu işe neredeyse hiç karışmaz. Fark, site veritabanını sürekli okuyup yazdığında görünür hâle gelir: binlerce ürünlü bir e-ticaret sitesinde, katalog aramasında, fiyat listesi içe aktarımında, WooCommerce'li bir WordPress yönetim panelinde veya Magento'da.

Bu yüzden kural basit. NVMe aynı fiyata ya da biraz daha pahalıysa NVMe alın. Onun için bellekten kısmanız gerekiyorsa, SSD'de daha fazla bellek almak daha iyidir: bir site için SSD'de 2 GB, NVMe'de 1 GB'tan daha faydalıdır, çünkü belleğe sığan bir veritabanı diske neredeyse hiç başvurmaz.

NVMe'nin SSD'den farkı nedir?

İki disk de hareketli parçası olmayan flash bellektir; fark, bilgisayara nasıl bağlandıklarındadır. Sıradan bir SSD, zamanında sabit diskler için tasarlanmış SATA arayüzü üzerinden çalışır. Tavanı yaklaşık 550 MB/sn'dir ve 32 komutluk tek bir kuyruğu işler. NVMe ise doğrudan PCIe veri yoluna bağlıdır: PCIe 3.0'da 3,5 GB/sn'ye, PCIe 4.0'da 7 GB/sn'ye kadar çıkar ve binlerce kuyruğu olabilir.

Bir site için önemli olan saniyedeki megabaytlar değil, küçük işlemlerin gecikmesidir. Veritabanı diskin rastgele yerlerinde 4–16 KB'lık parçalar okur ve yazar; bir ziyaretçinin her isteği bu türden onlarca işlemi bekleyebilir. NVMe'de böyle tek bir işlem daha kısa sürer, eşzamanlı yük altında ise fark büyür, çünkü istekler tek bir kuyrukta beklemez.

VPS'te önemli bir çekince var. Size fiziksel bir disk değil, ortak bir depolamanın sanal bir parçası verilir ve sağlayıcı, bir müşteri diğerlerini rahatsız etmesin diye hızını neredeyse her zaman sınırlar. Sıkı bir limiti olan "NVMe", limitsiz iyi bir SSD'den daha yavaş çalışabilir. Bu yüzden paketteki kelime bir seçim gerekçesidir, garanti değil; diski ilk gün test etmeye değer. Nasıl yapılacağını aşağıda göstereceğim.

NVMe ne kadar pahalı?

Neredeyse hiç değil. Aynı sağlayıcıdaki aynı bellekli paketleri karşılaştırdım: NVMe'li en ucuz paketi ve SSD'li en ucuz paketi alıp farka baktım; veriler 27 Ekim 2026 tarihli accsly kataloğundan. Bellek miktarına göre 88 ile 236 arasında sağlayıcıda bu tür çiftler bulundu. Katalog fiyatları rubleyle tutulduğu için dolar tutarları yaklaşıktır.

2 GB bellekte NVMe, örneklemin ortancasında ayda yaklaşık 0,5 dolar, yani yaklaşık %8 daha pahalıdır. 4 ve 8 GB'ta fark yaklaşık 1 dolar ya da %7–10'dur. Yıllık ek maliyet 5–11 dolar civarındadır. Üstelik 2–8 GB paket sunan sağlayıcıların %40–50'sinde NVMe, SSD ile aynı fiyata ya da daha ucuza satılıyor. Görünüşe göre birçok sağlayıcı ana donanımını zaten NVMe'ye geçirmiş; SSD'ler ise her zaman daha ucuz olmayan eski serilerde kalmış.

Asıl püf noktası başka: NVMe paketlerinde genellikle daha az alan olur. 2 GB bellekte disk kapasitesinin ortancası NVMe'de 30 GB, SSD'de 40 GB; 4 GB'ta 60'a karşı 75 GB. Geniş bir medya kütüphanesi olan bir site ya da yedeklerin sunucunun kendisinde saklanması için bu durum kararı SSD'den yana çevirebilir.

Bugün katalogdaki paketlerin %40'ında NVMe var. Seçki: NVMe VPS. Arşivler ve yedekler için ucuz kapasiteye ihtiyacınız varsa ve hız önemli değilse, sabit diskli paketler de var: HDD VPS.

Site NVMe'yi ne zaman hisseder?

4 GB bellekli bir sunucuda 20 bin ürünlü ve 3 GB veritabanlı bir WooCommerce mağazası düşünün. Veritabanı belleğe tamamen sığmaz, bu yüzden katalog filtreleri, arama ve sipariş tamamlama diskten okuyacaktır. Burada NVMe en yavaş sayfaları hızlandırır ve ayda 1 dolarlık farkı hak eder. Bu tür işler için paketler: e-ticaret sitesi için VPS.

İkinci durum yoğun yazmadır. MySQL veya PostgreSQL'deki her onaylanmış değişiklik varsayılan olarak bir senkronizasyon komutuyla diske yazılır ve sunucu, disk yazmayı onaylayana kadar bekler. Aktif yorumları, işlem kayıtları, iş kuyrukları veya veritabanında oturumları olan bir site tam olarak buna takılır. Bu tür projeler için veritabanı için VPS seçkisine bakmakta fayda var.

Sayfa önbelleği olan bir kartvizit sitesi veya WordPress blogu için ise fark ölçüm hatası içinde kaybolur. Parayı belleğe ya da ziyaretçilere daha yakın bir sunucuya harcamak daha iyidir: kitleniz Türkiye'deyse İstanbul'daki bir veri merkezi birkaç milisaniyelik gecikme verir, Frankfurt veya Amsterdam ise genellikle 40–60 ms. Seçki: WordPress için VPS.

Size gerçekte hangi disk verildi?

Sanal makinenin içinden fiziksel diskin türü genellikle görünmez. Şu komut

lsblk -d -o NAME,ROTA,SIZE,MODEL

vda veya sda gibi bir adla ve boş model alanıyla bir disk gösterir. ROTA sütunundaki 0 değeri, sistemin diski sabit disk saymadığı anlamına gelir; ama sağlayıcı bunu da istediği gibi ayarlayabilir. nvme0n1 adı, sağlayıcı makineye sanal bir NVMe verdiğinde görülür, ancak o da gerçek hız hakkında hiçbir şey söylemez. Gerçeği yalnızca test ile öğrenebilirsiniz.

Disk testi: fio ve sonucun nasıl okunacağı

En doğru araç fio'dur. Ubuntu ve Debian'da apt install fio komutuyla kurulur. Testleri, üzerinde henüz canlı site olmayan yeni bir sunucuda çalıştırın: diske yük bindirirler. Her test 1 GB'lık bir dosya oluşturur, bu yüzden yer olduğundan emin olun.

Test 1. Tek bir işlemin gecikmesi. Sitenin hissettiğine en yakın olan budur:

fio --name=lat --filename=/root/fio.test --size=1G --rw=randread --bs=4k \
    --iodepth=1 --direct=1 --ioengine=libaio --runtime=30 --time_based

Çıktıda read bloğundaki clat satırını ve içindeki ortalama değer avg'yi bulun; altında yüzdelik tablosu ve 99.00th satırı yer alır. Birimler parantez içinde verilir: usec mikrosaniye, msec milisaniyedir. İyi bir diskte ortalama 100–300 mikrosaniye aralığında kalır. Ortalama bir milisaniye civarında ya da üstündeyse ve 99. yüzdelik onlarca milisaniyeye çıkıyorsa, disk aşırı yüklüdür ya da ağ üzerindendir; paketin adı ne olursa olsun veritabanı yavaşlayacaktır.

Test 2. Disk yük altında kaç işlem kaldırır?

fio --name=iops --filename=/root/fio.test --size=1G --rw=randrw --rwmixread=70 \
    --bs=4k --iodepth=32 --direct=1 --ioengine=libaio --runtime=60 --time_based

read ve write satırlarındaki IOPS= değerine bakın. Bir site ve küçük bir mağaza için saniyede birkaç bin işlem yeterlidir. Paket NVMe olarak satılıyor ama okuma ve yazmanın toplamı 5–10 binin altındaysa, sağlayıcı diski sınırlamıştır. Her çalıştırmada tam 10.0k gibi düz ve yuvarlak bir rakam da limite işaret eder.

Test 3. Senkron yazma hızı. Veritabanı her onaylanmış değişiklikte tam olarak böyle yazar:

fio --name=sync --filename=/root/fio.test --size=256M --rw=write --bs=4k \
    --ioengine=sync --fsync=1 --runtime=30 --time_based

write satırındaki IOPS= değeri gerekir: bu, saniyedeki onaylanmış yazma sayısıdır. Bin ve üzeri iyidir; veritabanı değişiklikleri beklemeden yazar. 200'ün altında çıkıyorsa, her sipariş veya yorum kaydı diski bekleyecektir.

İlk iki testteki --direct=1 parametresi zorunludur. Onsuz fio bellekteki önbelleği ölçer ve sonuç kat kat şişkin çıkar. Testlerden sonra dosyayı silin: rm /root/fio.test.

fio yoksa dd ile hızlı kontrol

dd aracı her sistemde vardır. Daha kabadır ama kurulum gerektirmez. Sıralı yazma:

dd if=/dev/zero of=/root/dd.test bs=1M count=1024 oflag=direct

Çıktının son satırında hız yazar. Sıradan bir SATA SSD 550 MB/sn'nin üzerine çıkamaz; bu yüzden böyle rakamlar NVMe'ye ya da hızlı bir depolamaya işaret eder. "NVMe" için 200 MB/sn'nin altı, sağlayıcıya limitleri sormak için bir gerekçedir. Ama sıralı yazmanın bir site için neredeyse önemsiz olduğunu unutmayın: bu şekilde istek işlenmez, büyük dosyalar kopyalanır.

Küçük bloklarla senkron yazma, veritabanının çalışmasına daha yakındır:

dd if=/dev/zero of=/root/dd.test bs=4k count=2000 oflag=dsync

2.000'i çıktıdaki saniye sayısına bölün; diskin saniyede kaç yazmayı kaldırdığını bulursunuz. dd bir iki saniyede bittiyse bu saniyede bin ve üzeri yazma demektir, her şey yolunda. 10–20 saniye düşündüyse her yazma 5–10 ms sürüyor demektir ve veritabanı bunu hissedecektir. Kontrolden sonra: rm /root/dd.test.

Sonuçlarda nasıl yanılmazsınız?

Testleri farklı saatlerde iki üç kez çalıştırın, örneğin gündüz ve gece geç saatte. Sonuç kat kat değişiyorsa disk aktif komşularla paylaşılıyordur ve yoğun saatlerde site daha yavaş çalışacaktır. Sunucuları aynı komutlarla karşılaştırın: farklı araçların ve farklı ayarların rakamları birbiriyle kıyaslanamaz.

Bunu, para iadesi hakkınız devam ederken ilk günlerde yapın. Bu imkânı sunan paketler para iadeli VPS seçkisinde. Ağ ve işlemci testi VPS hızını kontrol etme yazısında, paketin diğer parametreleri ise VPS nasıl seçilir yazısında ele alındı.

Sık sorulan sorular

WordPress sitesi için NVMe gerekli mi?

Sayfa önbelleği olan bir blog veya kartvizit sitesi için fark neredeyse hissedilmez. Binlerce ürünlü bir WooCommerce mağazasında ise NVMe filtreleri, aramayı ve sipariş tamamlamayı hızlandırır, özellikle veritabanı belleğe sığmıyorsa.

VPS'te NVMe, SSD'den ne kadar pahalı?

27 Ekim 2026 tarihli accsly kataloğuna göre aynı sağlayıcıda ve aynı bellekte NVMe'li en ucuz paket, örneklemin ortancasında ayda yaklaşık 0,5–1 dolar daha pahalıdır. 2–8 GB paket sunan sağlayıcıların %40–50'sinde NVMe aynı fiyata ya da daha ucuza satılıyor.

Hangisi daha önemli: NVMe mi, daha fazla bellek mi?

Bir site için bellek daha önemlidir. RAM'e sığan bir veritabanı diske neredeyse hiç başvurmaz; bu yüzden SSD'de 2 GB, genellikle NVMe'de 1 GB'tan daha faydalıdır.

VPS'te disk hızı nasıl test edilir?

fio kurun ve --direct=1 parametresiyle 4 KB bloklarla rastgele okuma testi çalıştırın. 300 mikrosaniyeye kadar ortalama gecikme iyi bir sonuçtur. fio yoksa oflag=direct veya oflag=dsync parametreli dd kaba bir tahmin verir.

NVMe paketinde test neden düşük hız gösteriyor?

Sağlayıcı, müşteriler birbirini rahatsız etmesin diye sanal diskin hızını neredeyse her zaman sınırlar; komşular da aynı depolamaya yük bindiriyor olabilir. Testi farklı saatlerde tekrarlayın; sonuç sürekli düşükse destek ekibine yazın ya da para iadesi hakkınızı kullanın.

HDD ne zaman yeterlidir?

Arşivler, yedekler ve nadiren okunan dosyalar için. Siteyi ve veritabanını sabit diskte tutmaya değmez: HDD'de rastgele işlemler yüzlerce kat daha yavaştır.

Konuyla ilgili paketler

PostgreSQL için VPSVPS hosting sıralaması 2026

Rehberde daha fazlası

  • Hosting tarifeleri nasıl okunur: gizli sınırlamalarTarife kartı çekirdek sayısını, belleği, diski ve aylık fiyatı gösterir. Ancak aynı rakamlara sahip iki tarife bir yıl sonra farklı tutabilir ve yük altında farklı davranabilir. Fark, küçük puntoyla yazılan koşullarda, kullanım kurallarında ya da yalnızca sözleşmede yer alır. Aşağıda ödeme yapmadan önce kontrol etmeye değer sekiz nokta var.
  • Sunucuda IPv4 ve IPv6Sıradan bir VPS'in bir genel IPv4 adresi ve sağlayıcı destekliyorsa bir IPv6 alt ağı vardır. Ek IPv4 neredeyse her zaman ücretlidir, en ucuz tarifeler ise bazen hiç kendi IPv4 adresi olmadan gelir. Bu kıtlığın nereden kaynaklandığına, yalnızca IPv6 ile neler yapılabileceğine ve bir posta sunucusunun hangi adres ayarlarına ihtiyaç duyduğuna bakalım.
  • Bant genişliği ve trafik: 1 Gbps ve sınırsız ne anlama gelirBir sunucu tarifesinde genellikle iki ağ satırı bulunur: port hızı ve trafik hacmi. İlki sunucunun veriyi ne kadar hızlı gönderebileceğini, ikincisi bir ayda ne kadar gönderebileceğini söyler. İkisi basit bir aritmetikle bağlıdır; bunu bildiğinizde "1 Gbps sınırsız" ifadesinin aslında ne vaat ettiğini ve "5 TB"ın size yetip yetmeyeceğini anlamak kolaydır.
  • VPS'te Docker: nereden başlamalıDocker sayesinde bir bot, bir site, bir veritabanı ve izleme aynı sunucuda birbirine karışmadan çalışır; başka bir VPS'e geçmek de birkaç dosyayı ve verileri kopyalamaktan ibaret olur. Kurulum beş dakika sürer, asıl sorunlar ise sonradan başlar: dışarıya açık kalan veritabanı portları, onlarca gigabaytlık loglar ve konteynerle birlikte kaybolan veriler. Bunların önüne en baştan nasıl geçileceğini ele alıyoruz.
  • Bir site paylaşımlı hostingden VPS'e nasıl taşınırTaşımanın kendisi birkaç saat sürer; hatalar ise genellikle onun etrafında olur: unutulmuş bir cron görevi, nginx'in okumadığı .htaccess kuralları, eski adresi gösteren bir AAAA kaydı veya IP değişikliğiyle birlikte kaybolan e-posta. Aşağıda PHP ve MySQL ile çalışan bir site için komutları ve kontrolleriyle birlikte adımların sırası var.
  • Sunucu kontrol panelleri: ISPmanager, FASTPANEL, aaPanelBir panel, VPS'i paylaşımlı hostingden alışık olduğunuz bir yönetim ekranına dönüştürür: siteler, veritabanları, e-posta ve sertifikalar yapılandırma dosyalarını düzenleyerek değil, birkaç tıklamayla oluşturulur. Rusya'daki ve yurt dışındaki uygun fiyatlı sunuculara en sık kurulan üç panel ISPmanager, FASTPANEL ve aaPanel'dir. Fiyatları, bellek gereksinimleri ve sunucuyu ne kadar derinden sahiplendikleri birbirinden farklıdır.
  • 1C için Windows VPSKiralık bir 1C sunucusu, masanın altında duran, kimsenin güncellemediği ve yedeğini almadığı ofis bilgisayarından kurtarır. Ancak 1C'nin VPS'te kendine özgü noktaları vardır: yazılım lisansı sanal makinenin parametrelerine bağlanır, kullanıcıların hem 1C hem de Windows lisansına ihtiyacı olur ve çekirdeklerin hızı sayısından daha önemlidir. Küçük bir şirket için 1C sunucusunun nasıl kurulacağını ele alıyoruz.
  • Windows VPS: lisanslama, RDP ve güvenli oturum açmaWindows sunucu Linux'tan yalnızca bellek yüzünden daha pahalı değildir: fiyata bir lisans dahildir ve bu lisansın nasıl düzenlendiği, kurallara uygun olup olmadığınızı ve kaç kişinin bağlanabileceğini belirler. Açıkta bırakılmış bir RDP portu da bu tür sunucuların en sık ele geçirilme yoludur. İki konuyu da ele alıyoruz.
  • Paylaşımlı hostingden VPS'e ne zaman geçilmeliVPS bir siteyi kendi başına hızlandırmaz: size kaynak ve özgürlük verir, bunlarla birlikte de bir sunucuyu yönetme işini. Hostingin ne zaman yetersiz kaldığını nasıl anlayacağınızı, sorunun ne zaman taşınmadan çözülebileceğini ve bir siteyi ziyaretçiler hiçbir şey fark etmeden nasıl taşıyacağınızı anlatıyoruz.
  • VPS yedekleri: stratejiler ve araçlarVPS'te yedekler, pakette "yedekleme dahil" yazsa bile sizin sorumluluğunuzdadır. Tam olarak neyin kopyalanacağını, sağlayıcıdaki anlık görüntünün neden yetmediğini, restic veya BorgBackup'ı yarım saatte nasıl kuracağınızı ve yedekten gerçekten geri yükleme yapılabildiğinden nasıl emin olacağınızı anlatıyoruz.
  • VPS satın aldıktan sonra ilk 10 adım: güvenlikYeni bir sunucunun parolaları, genel bir IP adresi aldıktan birkaç dakika sonra tahmin edilmeye başlanır. Aşağıda en yaygın açıkları yaklaşık bir saatte kapatan on adım var: Ubuntu ve Debian komutları, AlmaLinux ve Rocky Linux farkları ve kendi sunucunuza erişimi kaybetmemek için atlanmaması gereken kontroller.
  • Sunucu için ülke nasıl seçilir?Sunucuyu ziyaretçilerinizin olduğu yere koyun. Kitleniz Türkiye'deyse İstanbul en düşük pingi verir; Türkiye ve Avrupa'ya birlikte hizmet veriyorsanız Frankfurt ve Amsterdam iyi bir orta noktadır. Türk müşterilerin kişisel verilerini yurt dışında tutmak KVKK kapsamında yurt dışına aktarım sayılır ve şartlara bağlıdır. Fiyat neredeyse belirleyici değildir: Avrupa ve ABD içinde aynı sağlayıcının fiyatı genellikle aynıdır, belirgin biçimde pahalı olan yalnızca Asya ve Avustralya'dır.
  • Saatlik ücretlendirme ne zaman kârlı?Sunucuya ayda üç haftadan az ihtiyacınız varsa saatlik ücretlendirme kârlıdır: test, derleme veya tek seferlik ağır bir iş için. Sağlayıcıların çoğunda bir saat, aylık fiyatın 730 saate bölünmesine eşittir; yani tam bir ay için neredeyse fazla ödemezsiniz. Fazla ödeme başka yerde gizlidir: saatlik ücretli paketler ortalamada daha pahalıdır ve yıl boyu çalışan bir sunucu için bir yıllık peşin aylık ödeme genellikle daha ucuza gelir.
  • Bir web sitesine ne kadar bellek ve kaç çekirdek gerekir?Sitelerin çoğuna 2 GB bellek ve bir-iki çekirdek yeter; binlerce ürünlü bir mağazaya 4 GB ve iki çekirdek gerekir. Bellek çekirdekten daha önemlidir: yetmediğinde site yavaşlar ya da çöker, bellek olmadan fazladan bir çekirdek ise neredeyse hiçbir şey kazandırmaz. Aşağıda kendi siteniz için belleği nasıl hesaplayacağınızı ve sitenin gerçekte ne kadar harcadığını nasıl öğreneceğinizi göstereceğim.
  • KVM mi OpenVZ mi: hangisini seçmeli?2026'da neredeyse her zaman KVM almaya değer: OpenVZ'den ayda yalnızca 1–2 dolar daha pahalıdır, ama üzerinde Docker'dan Windows'a kadar her şey çalışır. OpenVZ dar bir durumda mantıklıdır; aşağıda hangisi olduğunu, yazının sonunda ise sunucunuzu bir dakikada kontrol edebileceğiniz komutları bulacaksınız.
  • VPS nedir? Basitçe anlatımVPS, güçlü bir fiziksel sunucunun size kiralanan ve ayrı bir bilgisayar gibi davranan bir parçasıdır: kendi işletim sistemi, kendi IP adresi ve tam erişimiyle. Aşağıda hostingden farkını, kimin ihtiyacı olduğunu, fiyatını ve satın aldıktan hemen sonra neleri kontrol etmeniz gerektiğini bulacaksınız.
  • Telegram botu için VPS: botun ihtiyaçları ve paket seçimiMenüsü ve birkaç komutu olan bir bot en ucuz sunucuda sorunsuz çalışır; toplu gönderim yapan, dosya işleyen ve veritabanı kullanan bir bot ise bambaşka sınırlara takılır. Bir botun gerçekte neyi tükettiğini, hangi Telegram sınırlarının sunucu seçimini belirlediğini ve fazla ödemekten nasıl kaçınacağınızı anlatıyoruz.
  • Ödeme yapmadan önce VPS ping ve hızı nasıl test edilirPaketteki rakamlar kullanıcılarınıza olan gecikmeyi ya da diskin gerçek hızını göstermez. Bunların çoğu ödeme yapmadan önce, geri kalanı ise sunucu açıldıktan sonraki ilk saatte ölçülebilir. Bu yazıda araçları ve sonuçların nasıl okunacağını bulacaksınız.
  • VPS üzerinde kurumsal ağ: ofise uzaktan erişimKiralık bir sunucu, şirketin özel ağının merkezi olabilir: uzaktan çalışanlar ve şubeler bu sunucu üzerinden ERP, dosya sunucusu, CRM ve Git sistemlerine bağlanır. Bu yazıda yaygın ağ yapılarını, protokolleri, sunucu gereksinimlerini ve temel güvenlik kurallarını bulacaksınız.
  • VPS nasıl seçilir: gerçekten önemli olan 7 özellikAynı "2 çekirdek, 4 GB, 50 GB" yazan iki paket hızda birkaç kat, bir yıl sonraki fiyatta ise iki kat farklı olabilir. VPS paketinin her satırının arkasında ne olduğunu ve ödeme yapmadan önce neleri kontrol etmeniz gerektiğini anlatıyoruz.
  • VPS mi VDS mi: fark var mı ve gerçekten önemli olan ne?Çoğu pazarda VPS ve VDS aynı şeyi ifade eder: sanal sunucu. İşinizi gerçekten etkileyen fark isimde değil, sanallaştırma türünde ve kaynakların garanti edilip edilmediğinde gizlidir.